Emekli Tümgeneral Gürcihan anlatıyor…

Amerika bizim dostumuz mu, stratejik ortağımız mı?

Şüphelerim var. Geçmişe bir bakın, hangi sorunu aşmamızda bize tam destek vermiştir. Tüm sorunlarımızda ya bizi ortada bırakmış ya da destek veriyor gibi gözüküp bizi ve muhataplarımızı kullanmaya kalkmıştır. Amerika ile ilişkiler konusunda bu açıdan biz kesinlikle ikilem yaşıyoruz. Sadece biz değil Ortadoğu ülkelerinin birçoğu Amerika’yla bu ikilemi gerek soğuk savaş döneminde gerek soğuk savaş dönemi sonrasında yaşamaktadır. Bizim özellikle Amerika ile ikilem konumuz soğuk savaş döneminden sonra daha da artmıştır. Gerçek anlamda Ortadoğu’da Amerika ile bizim hedeflerimizin örtüşmesi mümkün değildir. Öncelikle iktidarların bunu çok açık ve net görmesi gerekmektedir. Ne yazık ki bugünkü iktidar bunu açık ve net olarak görmemiştir ya da görmek istememiştir.TSK’ da görev yaptığım yıllarda Amerikalıların ikili oynadığına dair birçok olaya tanık oldum. Bunlar bireysel kalmış konularda değil. İkili devlet ilişkileri kapsamında kayda geçmiş konulardır. 80’li yıllarda PKK ile mücadelede Amerikalıların ikili oynadığına dair birçok emare vardır. Ortadoğu’da da aynı şekilde Amerikalıların ikili oynadığına dair birçok emare vardı. Daha genel anlamda “Büyük Orta Doğu,  Ilımlı İslam, Model Ülke” kavramları bölgeyi kendi çıkarları doğrultusunda kullanabilmek, ikili oyunlarını rahatça yürütebilmek için ortaya çıkarılmış aldatıcı  kavramlardır. Esas olan  bunu işin başından itibaren görebilmekti. O dönem ABD’nin başkanı olan Bush denen katilin “Eş Başkanlık” teklifini ustaca reddedebilmekti. Yoksa Amerikalıların ikili oynadığı bugün ortaya çıkmış bir konu değildir. Önemli olan ikili oynamaya kalkan bu Amerika’yla iş birliği konusunu bu ülkenin kurumsal hafıza süzgecinden geçirerek siyaset yapabilmektir. Süzgeçten geçmeden kişisel kararlarla doğrudan buna eş başkanlık yapmaya kalkılırsa başına 20 yıl sonra ne çorap örüleceğini kestirmeniz mümkün değildir. Amerika bilindiği gibi sadık bir müttefik değildir. Ama bu bugünde ortaya çıkmış bir konu değildir. Bırakın Suriye’deki PYD’yi, Amerika’nın dolaylı yollarla PKK’ya bile silah temin ettiği konusunda tespitler vardır. Amerika kesinlikle samimi stratejik bir ortak değildir. Bu durumu bilerek Amerika’yla ilişkilerimize buna göre gözden geçilmelidir.

Ortadoğu’da artık siyaseti aşan bir karmaşa dönemindeyiz. Buna rağmen yaşananların doğru bir siyasi çizgiye çekilmesi gerektiğine inanıyorum. Belirlenecek siyasi çizgi için öncelikle kurumsal  değerlendirmeler  yapılmalı, siyasi geleneklere uyulmalı,kişisel haykırışlar ve bağırmalara artık son verilerek kurumsal söylemlerle ciddi bir duruş gösterilmelidir. Irak içerisindeki askeri varlığımız karşılıklı iletişim ve güvene dayalı olarak çok eski yıllara dayanır. Türkiye Cumhuriyeti Devletinin orada bulunmasında haklı gerekçeleri vardır. Bugün ortaya çıkan rahatsızlığı giderecek şekilde birbirimizi anlamaya ve işi tamir etmeye ihtiyacımız bulunmaktadır. Haklıyız ve de hiçbir zaman işgalci devlet olarak oraya girmedik ama ortaya çıkan sorunu “ sen benim muhatabım değilsin” diyerek siyasi anlamda yapılan çıkışların bizim için olayı düzeltmekten çok daha kötüye götüreceğine inanıyorum. Ne kadar karmaşa ortamı olursa olsun, Ortadoğu için dahi siyasi yaklaşımların bir kurumsal süzgeçten geçerek yapılmasına ve de ileriye dönük tamir edici bir şekilde yapılması gerektiğine inanıyorum. Bana göre şuanda yapılan ani çıkışlar ne yazık ki, hem güvenlik boyutunda hem de siyasi boyutta olayları daha da kötü noktaya götürmektedir.