Edirne Kahveciler ve Gazinocular Odası Başkanı Hakan Gönay; “Esnaf sahipsiz, elimizi açtık tutulmasını bekliyoruz” dedi.
Başkan Hakan Gönay; “Bizi duyan var da uygulayan yok. Bu zaten esnaf geçim paketi değil. Esnaf yardım paketi. Yani ‘sen muhtaçsın, ben sana yardım edeceğim.’ Temel ihtiyaçlarını karşıla paketi bu paket. Bu nedir? Elektrik, doğal gazdır. Bu hiçbir şeye çare olacak paket değil. Bu paketle sen ne Bağkur’unu ödeyebilirsin ne dükkan kiranı ödeyebilirsin ne de ailenin yaşamını devam ettirebilirsin. Bu sadece esnafın muhtaç olduklarını anladıkları için bir yardım paketi. Günü kurtarma paketi. Esnaf aslında bu sıkıntıları daha önce yaşadı. Elinde varlıkları olanlar küçük küçük küçülmeye başladı. Esnaf borcunu geliri olmadan ödeyecek bir öngörü göremediği için varlıklarını satmak zorunda kalıyor. Olan satıyor. Olmayan zaten kaderine terk ediliyor”dedi.
KAPALI OLAN İŞLETMELERLE AÇIK OLAN İŞLETMELERİ BİR TUTTULAR
Esnafın sicili bozulmasın diye kredi ödemelerini 2021 sonuna ertelenmesini beklediklerini açıklayan Gönay; “ Esnafın devlet destekli kredilerinin %20’si geri dönüşü olmadı. %20 gibi bir kayıp verdik. Bunun Mart’ın sonu, 3 ay daha olacağını düşünürsek bu %50’lileri geçer. Esnaf üçkağıtçı pozisyona düşer. Esnafın sicili bozulur. Sicilinin bozulmaması için bu paketi açıklarken bu kredileri 2021 sonuna kadar erteledik diyebilirlerdi. Bağkuru, sigortayı erteledik diyebilirlerdi. En azından esnafın sicili bozulmazdı. Geliri olmayan bir insanın borcu devam ederken bunu uzatmanın faydası ne olabilir ki? Bir kısım yerlerimiz kısıtlı çalışıyor. Bir kısmı tamamen kapalı. Bizde şu anda 350 tane tamamen kapalı iş yeri var. Bizim mevcudumuz 550. Kısmi çalışanla tamamen kapalı olanları ayırmak gerekiyor. Kısmi çalışanlara 1 Lira verilecekse tamamen kapalı olanlara 2 Lira verilmeliydi. Hiç geliri olmayanla kısmi geliri olanı ayırt etmek lazımdı. Bunu yapamadılar. Bizim hükümetten beklentimiz bu işlerin daha ileri taşınmaması için yarın öbür gün adliyelerde kiracıyla mal sahibi arasında uzlaşma komisyonları kurmak zorunda kalacaklar. Bu işe bir an önce önlem alınması gerekiyor. En azından esnafın sicili bozulmasın. Bu komisyonları ileride daha büyük problemler olmaması için çektiğimiz kredinin bir kısmını devlet hibe olarak alacaklarından vazgeçmesi gerekiyor. 350 kapalı iş yerini aslında hane, aile olarak görmek gerekiyor. Bizim 350 iş yerinin yanında çalışan istihdamla birlikte en az bin kişi var. Bunun devlete çok büyük katkısı olabilir veya olmayabilir. Bunlar genelde basit usulle vergilendirilmiş esnaflar. Küçük esnaf. Ailelerle birlikte düşündüğümüzde bin 500 – 2 bin aile mağdur oldu diyebiliriz. İstihdam bakımından rakam büyük. Küçük işletme olabilir ama hizmet sektörü olduğu için yalnız yapılacak işler değil. Bin kişi istihdam ediliyorsa aileleriyle birlikte 4 bin olur. Küçümsenecek bir rakam değil”diye ifade etti.
EKONOMİK SIKINTILARI YAŞIYORUZ
Ekonomik sıkıntıların her geçen gün çığ gibi büyüdüğüne dikkat çeken Gönay; “Biz çok ihmal edildiğimizi düşünüyoruz. Toplumdan izole edildiğimizi düşünüyoruz. Esnaf sahipsiz. Biz elimizi açtık. Elimizin tutulmasını bekliyoruz. Lütfen bizim önerilerimizi dikkate alsınlar. Biz zaten bunları üst kuruluşumuza iletiyoruz. Bunlar muhakkak ki onlara ulaşıyor. Bu paketi açıklarken doğabilecek sorunları da göz önünde bulundurup ona göre bir paket açıklanması lazımdı. Bu paket esnafa çare olacak bir paket değil. Oda olarak üyelerimize aidatınızı ödeyin de diyemiyoruz. Nasıl diyeceğiz? Yapılandırmalar var. Yapılandırma var diye bile mesaj atamadık. Kapalı olan bir iş yerinden aidatı nasıl alacaksın? Aidat alma işini biz belirleyemiyoruz. Bunları federasyon, konfederasyon belirliyor. Yapılandırma değil 1 yıl af gibi bir şey istiyoruz. Bu yıl esnaf çok büyük mağduriyet yaşadı. Bu yıl alınmayabilir. Bunu belirleyen biz değil, federasyonlarımız. Biz uygulayıcıyız. Biz en alttayız. Bizim beklentimiz bu. İnşallah aşıyla bu iş biraz daha aşağılara çekilecek. 2 kuluçka dönemi geçti. 1 ay oldu. 1 ayda vaka sayısı azalmadığı gibi yukarı çıkıyor. Kontrolden çıkıyor gibi bir durum var. Sonuç olarak bizim bunda etkili olmadığımız gibi bir sonuç çıkıyor. Kapalı alan gerekçesiyle kapatıldık ama sahadan çekilmemize rağmen vaka sayılarında henüz bir düşüş yok. Bu süreçte geçen dönem vefat sayısı 70-80’di. Biz kapandık. Şimdi 240-250 civarında vefat sayıları var. Yeni mağduriyet yaşanmasın diye kontrollü olarak açılmamıza izin verilsin. Vaka sayıları biraz daha kontrol edilebilir durumda olursa kontrollü olarak açılmamızdan yanayız. Sonuç olarak bu insanların hiçbir geliri yok. Madem hiçbir yardım yapılmayacak en azından kontrollü olarak açılsın. Bizi belki virüs öldürmeyecek ama ekonomik sıkıntılar yaşıyoruz. İnsanların ruh sağlığı etkilendi. Ailelerde huzursuzluk yaşanmaya başladı. Geçimsizlikler başladı. Bir an önce ciddi paketler açıklanmalı. Bu bizim beklentilerimizi karşılayacak bir paket değil”dedi.
Başkan Hakan Gönay; “Bizi duyan var da uygulayan yok. Bu zaten esnaf geçim paketi değil. Esnaf yardım paketi. Yani ‘sen muhtaçsın, ben sana yardım edeceğim.’ Temel ihtiyaçlarını karşıla paketi bu paket. Bu nedir? Elektrik, doğal gazdır. Bu hiçbir şeye çare olacak paket değil. Bu paketle sen ne Bağkur’unu ödeyebilirsin ne dükkan kiranı ödeyebilirsin ne de ailenin yaşamını devam ettirebilirsin. Bu sadece esnafın muhtaç olduklarını anladıkları için bir yardım paketi. Günü kurtarma paketi. Esnaf aslında bu sıkıntıları daha önce yaşadı. Elinde varlıkları olanlar küçük küçük küçülmeye başladı. Esnaf borcunu geliri olmadan ödeyecek bir öngörü göremediği için varlıklarını satmak zorunda kalıyor. Olan satıyor. Olmayan zaten kaderine terk ediliyor”dedi.
KAPALI OLAN İŞLETMELERLE AÇIK OLAN İŞLETMELERİ BİR TUTTULAR
Esnafın sicili bozulmasın diye kredi ödemelerini 2021 sonuna ertelenmesini beklediklerini açıklayan Gönay; “ Esnafın devlet destekli kredilerinin %20’si geri dönüşü olmadı. %20 gibi bir kayıp verdik. Bunun Mart’ın sonu, 3 ay daha olacağını düşünürsek bu %50’lileri geçer. Esnaf üçkağıtçı pozisyona düşer. Esnafın sicili bozulur. Sicilinin bozulmaması için bu paketi açıklarken bu kredileri 2021 sonuna kadar erteledik diyebilirlerdi. Bağkuru, sigortayı erteledik diyebilirlerdi. En azından esnafın sicili bozulmazdı. Geliri olmayan bir insanın borcu devam ederken bunu uzatmanın faydası ne olabilir ki? Bir kısım yerlerimiz kısıtlı çalışıyor. Bir kısmı tamamen kapalı. Bizde şu anda 350 tane tamamen kapalı iş yeri var. Bizim mevcudumuz 550. Kısmi çalışanla tamamen kapalı olanları ayırmak gerekiyor. Kısmi çalışanlara 1 Lira verilecekse tamamen kapalı olanlara 2 Lira verilmeliydi. Hiç geliri olmayanla kısmi geliri olanı ayırt etmek lazımdı. Bunu yapamadılar. Bizim hükümetten beklentimiz bu işlerin daha ileri taşınmaması için yarın öbür gün adliyelerde kiracıyla mal sahibi arasında uzlaşma komisyonları kurmak zorunda kalacaklar. Bu işe bir an önce önlem alınması gerekiyor. En azından esnafın sicili bozulmasın. Bu komisyonları ileride daha büyük problemler olmaması için çektiğimiz kredinin bir kısmını devlet hibe olarak alacaklarından vazgeçmesi gerekiyor. 350 kapalı iş yerini aslında hane, aile olarak görmek gerekiyor. Bizim 350 iş yerinin yanında çalışan istihdamla birlikte en az bin kişi var. Bunun devlete çok büyük katkısı olabilir veya olmayabilir. Bunlar genelde basit usulle vergilendirilmiş esnaflar. Küçük esnaf. Ailelerle birlikte düşündüğümüzde bin 500 – 2 bin aile mağdur oldu diyebiliriz. İstihdam bakımından rakam büyük. Küçük işletme olabilir ama hizmet sektörü olduğu için yalnız yapılacak işler değil. Bin kişi istihdam ediliyorsa aileleriyle birlikte 4 bin olur. Küçümsenecek bir rakam değil”diye ifade etti.
EKONOMİK SIKINTILARI YAŞIYORUZ
Ekonomik sıkıntıların her geçen gün çığ gibi büyüdüğüne dikkat çeken Gönay; “Biz çok ihmal edildiğimizi düşünüyoruz. Toplumdan izole edildiğimizi düşünüyoruz. Esnaf sahipsiz. Biz elimizi açtık. Elimizin tutulmasını bekliyoruz. Lütfen bizim önerilerimizi dikkate alsınlar. Biz zaten bunları üst kuruluşumuza iletiyoruz. Bunlar muhakkak ki onlara ulaşıyor. Bu paketi açıklarken doğabilecek sorunları da göz önünde bulundurup ona göre bir paket açıklanması lazımdı. Bu paket esnafa çare olacak bir paket değil. Oda olarak üyelerimize aidatınızı ödeyin de diyemiyoruz. Nasıl diyeceğiz? Yapılandırmalar var. Yapılandırma var diye bile mesaj atamadık. Kapalı olan bir iş yerinden aidatı nasıl alacaksın? Aidat alma işini biz belirleyemiyoruz. Bunları federasyon, konfederasyon belirliyor. Yapılandırma değil 1 yıl af gibi bir şey istiyoruz. Bu yıl esnaf çok büyük mağduriyet yaşadı. Bu yıl alınmayabilir. Bunu belirleyen biz değil, federasyonlarımız. Biz uygulayıcıyız. Biz en alttayız. Bizim beklentimiz bu. İnşallah aşıyla bu iş biraz daha aşağılara çekilecek. 2 kuluçka dönemi geçti. 1 ay oldu. 1 ayda vaka sayısı azalmadığı gibi yukarı çıkıyor. Kontrolden çıkıyor gibi bir durum var. Sonuç olarak bizim bunda etkili olmadığımız gibi bir sonuç çıkıyor. Kapalı alan gerekçesiyle kapatıldık ama sahadan çekilmemize rağmen vaka sayılarında henüz bir düşüş yok. Bu süreçte geçen dönem vefat sayısı 70-80’di. Biz kapandık. Şimdi 240-250 civarında vefat sayıları var. Yeni mağduriyet yaşanmasın diye kontrollü olarak açılmamıza izin verilsin. Vaka sayıları biraz daha kontrol edilebilir durumda olursa kontrollü olarak açılmamızdan yanayız. Sonuç olarak bu insanların hiçbir geliri yok. Madem hiçbir yardım yapılmayacak en azından kontrollü olarak açılsın. Bizi belki virüs öldürmeyecek ama ekonomik sıkıntılar yaşıyoruz. İnsanların ruh sağlığı etkilendi. Ailelerde huzursuzluk yaşanmaya başladı. Geçimsizlikler başladı. Bir an önce ciddi paketler açıklanmalı. Bu bizim beklentilerimizi karşılayacak bir paket değil”dedi.
