Gelenek simsarlığı ve sanat seviciler

 

Emre SARI – [email protected]

Aslına bakarsanız sezon içerisinde izlediğim ama paylaşma fırsatı bulamadığım pek çok oyun var fakat artık sezon bitti, gelecek sezon devam ettikleri takdirde mutlaka paylaşarak elimden geldiğince fikir edindirmeye çalışacağım ilginizi çeken birşeyler bulabilmeniz ümidiyle…

Ancak bu yıl genelinde ciddi anlamda iyi üretimler ortaya çıktı ve bunların bir kısmı muhtemelen yazıktır ki seyirci karşısına çıkamayacak ancak elbet devam edecekler olacaktır ki aklınızın bir köşesinde bulunsun diye hemen paylaşayım;

Godot’yu Beklerken (Stüdyo Oyuncuları), Bira Fabrikası (Moda Sahnesi), Yalınayak Müzikhol (Kumbaracı50), Cimri, Kuşlar (Semaver Kumpanya), Woyzeck Masalı (Tatbikat Sahnesi), Bir Delinin Hatıra Defteri (Atölye Tiyatrosu), Kabare (İBBŞT), Kargalar- Serencama Qıjıkan (Şermola Performans), Aslan Asker Şvayk (Eskişehir Belediyesi Şehir Tiyatroları), şimdilik hatırıma gelenler…

Uluslararası Tiyatro Festivali’nde prömiyer yapan oyunları keza ben de bu yıl izleyemedim kendi oyun ve provalarım bir de malum davetiye vs. sorunları yüzünden ama en azından yerli üretimleri yeni sezonda izleyebilme şansımız olacak… Şimdi aslında bu hafta hem bir yeni tiyatro sezonuna kadar kısa bir mola rica edeceğimi bildirmek hem de son dönemde bir takım saçmalıkların, daha doğrusu sanatı piyasalaştıran zihniyetin saçmalıklarının sinir uçlarımıza küçük dokunuşlardan öteye geçerek artık sert tokatlar filan atmaya başlamasıyla bir imdat çığlığı niteliğinde bir yazı yazma ihtiyacı duydum…

Zaman zaman yazılarım içerisinde küçük serzenişlerim oluyor takip eden dostlarım fark ediyorlardır elbet lakin bu sefer üslubum biraz farklı olacak çünkü, bu artık meşrulaşmış kirli bir çarka dönüştü kendi içerisinde…

Neden bahsetmeye çalışıyorum konuya neden hala giremiyorum? Durun durun girdim tamam…

En arı, en dingin, en sade, en gerçek insan yanımız çocuklar…

Uzunca bir süredir tiyatro sanatının bir yerlerinde devinmeye çalışıyorum ve son birkaç yıldır da yoğun bir şekilde hemen hemen zamanlarımın büyük bir çoğunluğunda çocuk tiyatrosuyla okul okul, salon salon geziyorum ekibimle beraber…

Gördüğüm manzara, net tedirgin ve tiyatroculara tuhaf bir defans mekanizmasıyla yaklaşan eğitimci grubu ve aileler (bir de antipatik bir şekilde oyun içerisinde çok koyu kahvelik sohbetlerle sahnedeki insana sirk maymunu muamelesi yapanlar var ki çocuğun da algısını karıştırmaya çabalıyor lakin gereken cevabı zaten çocuklar kendisi veriyor çok üzerine konuşmayalım)…

Neyse ki yaptığımız işin süreci ve sonrasında bu algıyı kırabiliyoruz ancak nedenini sorguladığımızda cevap hep aynı; “falanca ekipten filancaların edepsizlikleri, densizlikleri, saçmalıkları” vs. vs.

Yani çocuk tiyatrosunu, ‘’ ya bu işte para var ha’’ sığlığında bir sermayeye dönüştüren, ne insan olmaktan, ne sanattan, ne psikolojiden, ne pedagojiden, ne de çocuk olmaktan nasibini almış tuhaf tuhaf insanların, amiyane tabirle üç kuruşa hasret ve tiyatro heveslisi gençleri sömürerek pazarlama mekanizması kurmasından mütevellit oluşturulan bir algı…

Her haltı ucuza getiriyor insanlığını dahi, densiz tabii ki “o işte para olur ha”… Sen emeğin karşılığını vermezsen ya onu da geçtim emek vermezsen o işte hep senin cebinde para olur ama bir kere olur…

Şimdi bakıyoruym aynı aymaz tavır merdiven altı organizasyon ve gösteri sanatları hizmetleri ltd.şti. mekanizmalarıyla Geleneksel Türk Tiyatrosu etrafında dişlileri kırık bir çarkı döndürmeye çalışıyor…

Malum Ramazan ya…

Adamın ne gelenekten, ne tuluattan, ne nakkaldan, ne tarihten ne amacından haberi var ama hem orta oyuncu, hem kantocu, hem meddah, hem hayali, hem jonglör, hem pantomimci, hem pamuk şekerci, hem macuncu…

Vay arkadaş bu nasıl derin sanat sevicilik?

Bu sefer çocuk tiyatrosunda yaşadığınız defansif mekanizmayla yerel yönetimler, festival organizatörleri, vakıflar vs. algı düzeyinde karşılaşıyorsunuz…

Ramazan başlı başına bir gelenektir…

Hem dini hem milli hem insani öğelerle başlı başına bir gelenektir ve birçok kültürü kendi içerisinde besler ve kendisi de onlardan beslenir…

Haliyle bizim sanat temellerimizin örgüsü de ancak Ramazan geleneklerimizin içerisinde az da olsa yer bularak yeni kuşaklara aktarılmaya çalışılıyor…

Hani geçen hafta bahsetmiştik ya Kavuklu Kel Hasan’ın uzunca bir süre Ferhan Şensoy’un elinde kalan en sonunda çırağına “bu geleneği sürdürecek birine devredilsin” ümidiyle devrettiği kavuğundan, işte o kavuk o geleneğin sembolü…

Sen şimdi üç kuruş kazanacaksın diye niye ettik geleneğin içine a sanat sevici simsar?

Sen şimdi ucuza mal edip allayıp pullayıp dehleyeceksin diye niye insanları koskoca bir tiyatro külliyatından tiksindireceğiz be zerzevat?

Sen şimdi doymayan gözünü ve yetersiz egonu besleyeceksin diye hayatını sanat öğrenmeye ve üretmeye adamış insanlar neden tu kaka ilan edilecek be kültür teröristi?

Sen şimdi kalkıp samimiyetsiz samimiyetsiz sanat ve gelenek temelli içi boş nutuklar atacaksın, üç beş kafa kol ilişkinle de kaptırıvereceksin ne idüğü belirsiz projelerini ve bütün bu saydıklarım yetmiyormuş gibi bir de sanat üretenlerinin ekmeğiyle oynayacaksın öyle mİ?

Sen kimsin abi?