Edirne’nin Lalapaşa ilçesine kurulması planlanan patlatmalı maden ocağı projesine tepki gösteren Edirne Çevre Gönüllüleri Derneği, projenin iptali çağrısında bulundu.
TCDD Genel Müdürlüğü Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden Kapıkule Çerkezköy Demiryolu Yapım Projesi kapsamında kullanılmak üzere, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü’ne 1500 metre uzaklıkta, sınır kapısına giden karayoluna 400 metre uzağında, 24,0973 hektarlık kısmında “Granit Ocağı” işletmesinin yapılmasına karşı çıkan Edirne Çevre Gönüllüleri Dernek Başkanı Ayten Eren, halk sağlığı yok sayılarak, maliyet yararına öncelik verilen projenin ÇED sürenin bir an önce sonlandırılmasını talep ediyoruz dedi.
Trakya’da toprağının üstü, altından değerlidir bu projenin yapılmasına izin vermeyeceğiz diyen Eren; Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü sınırları içerisinde planlanan patlatmalı açık ocak işletmesi için seçilen alan doğa yararı ve yerelde yaşayan halkın sağlığı yerine maliyet yararını öncelediği için, yaşadıkları çevrelerinin, köylerinin, tarlalarının, topraklarının, sularının, bir bütün olarak ekosistemin kirletilmesinin önüne geçmek, insan sağlığı ve sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına istinaden Bakanlığın söz konusu projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ediyoruz. Trakya’da toprağın üstü, altından değerlidir” dedi.
Lalapaşa ilçesi Hamzabeyli köyüne yakınına yapılması planlanan Granit ocağı ile ilgili köylülerle görüştüklerini basın açıklaması yaparak açıklayan Edirne Çevre Gönüllüleri Dernek Başkanı Ayten Eren; “Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden Çerkezköy-Kapıkule Demiryolu Yapım Projesi kapsamında kullanılmak üzere, Edirne İli, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü’ne 1500 metre uzaklıkta,sınır kapısına giden karayoluna 400 metre uzağında, 24,0973 hektarlık kısmında “Granit Ocağı” işletmesinin yapılması planlanmaktadır.PT Dosyasını incelediğimizde eksik ve yanlış konuları saptayarak itirazlarımızı Edirne Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne Sivil Toplum Örgütleri ve bireysel itirazlar vererek yaptık. Edirne Çevre Gönüllü Derneği ve Edirne Milletvekilimiz Okan Gaytancıoğlu ile birlikte granit ocağının yapılmak istendiği Tuğlalık ve Hamzabeyli Köy Meralarını incelemek ve köy halkı ile görüşerek itiraz nedenlerini konuştuk”dedi.
GRANİT OCAĞI DOĞANIN EKOSİSTEMİNİ OLUMSUZ ETKİLEYECEK
Granit ocağından çıkacak olan toz tarın arazileri yanı sıra canlıların da soyunun tükenmesine yol açacağını ifade eden Eren; “Söz konusu granit ocağında,madenlere ulaşmak için 40.965 ton bitkisel toprağın kazınacağı beyan edilmiştir.Doğal çevre yapısını bozan ana etkenlerden birisi ana kayanın açığa çıkarılması için yapılan dekapaj işlemleridir. Dekapaj işleminde doğrudan arazi topografyası hedef alınmaktadır.Arazi üzerindeki ağaçlar,canlı yaşam,ve iki derenin yok olma tehlikesi ve yakınında bulunan tarım arazileri işletme sırasında oluşan toz, erozyon, hafriyat atıklarının düzensiz yığılmasından olumsuz olarak etkilenecektir.
Toprağın üst tabakası insanların ve diğer canlıların beslenmesinde temel kaynak teşkil etmektedir. Bir gram toprağın içerisinde milyonlarca canlı bulunmakta ve ekosistemin devamı için bunların hepsinin ayrı önemi bulunmaktadır. Toprağın verimliliğini sağlayan ve humusça zengin olan toprağın 10 cm'lik üst tabakasıdır. Toprak, bitki örtüsünün beslendiği kaynakların ana deposudur. 1 cm toprak ortalama olarak 1000 yılda oluşur. Bu evrensel gerçekten hareketle, tarımsal toprakların en değerli kısmı, depolanarak, içindeki canlı yaşamla birlikte geri dönüşsüz biçimde heba edilemez. Bu işlemde kamu ve çevre yararı değil maliyet yararı gözetilmiştir” dedi.
AÇIK MADEN OCAKLARI PATLATMALARI YER ALTI SULARINI YOK ETMEKTEDİR
Yer altı su kaynaklarının da olumsuz etkileneceğinin altını çizen Eren; “Bilim insanlarınca hazırlanan raporlara göre; Türkiye genelinde sayıları on binlerle ifade edilen açık taş ocağı işletmeciliği, deprem etkisi yaratan patlatmalarla yeraltı sularını yok ederken, çıkardığı toz ile döllenmeyi önleyerek meyve ağaçlarını verimsizleşmesine, balıkların ölümüne neden oluyor. Taş ocaklarının orman ve su üretim alanlarıyla yerleşim yerlerinin uzağında ve ağaçlandırılamayacak kayalık arazilerde açılması gerektiği açıktır” diye ifade etti.
PROJE YERİ YANLIŞTIR
Projenin yapılacağı yerin yerleşim alanlarına yakın olması yanlış bir seçim olduğunu kaydeden Eren; “Proje alanı için seçilen insan yerleşimlerine,tarım arazilerine yakın,mera arazisinin üzerine kurulacak bu açık patlatmalı maden ocağının yeri yanlıştır. Söz konusu TCDD Genel Müdürlüğü Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden ,Edirne İli, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü sınırları içerisinde planlanan patlatmalı açık ocak işletmesi için seçilen alan doğa yararı ve yerelde yaşayan halkın sağlığı yerine maliyet yararını öncelediği için, Anayasa’nın 56. maddesi,sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına zarar verecek, doğal yaşamı ortadan kaldıracak, tüm bölgeyi etkileyecek,kamu yararına aykırı olan bu Proje Tanıtım Dosyası iptal edilmelidir.
Büyük bir kısmı,Hamzabeyli köyü merasına kurulacak olan patlatmalı açık granit ocağının her tarafında tarım alanları ve ağaçlık alanlar yer almakta olup, iki küçük derede bulunmaktadır.Bu bölgedeki ağaçlar,bitki faunası ve diğer canlı türleri PTD’na hatalı ve eksik yazılmıştır.Ulusal olarak koruma altında olan Verbascum bugulifolium Lam. nesli tehlike altında olan ve IUCN kriterlerine göre EN kategorisinde yer alan bir türdür. Ayrıca bu türün korunması amacıyla, Kırklareli Doğa ve Milli Parklar Şube Müdürlüğü tarafından tür koruma eylem planı hazırlanmıştır.Bu nedenlerle alanın florası yeniden değerlendirilmeli ve endemik,nadir türler belirlenerek gerekli koruma önlemleri alınmalıdır”şeklinde kaydetti.
HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN ÇOK TEHLİKELİDİR
Eren; “Açık maden ocaklarında işlemler sonucunda çökelerek hava olayları veya araçların hareket etmesiyle tekrardan çökeldiği yerden havada askıda kalmasına neden olan kaynaktır. Havada askı da halde bulunan toz zerreciklerinin fiziksel ve kimyasal özellikleri canlı sağlığı yönünden çok önemlidir. Canlı sağlığı açısından ağır metaller oldukça zehirlidir. Kanser yapıcı organik kimyasal maddeler içeren toz zerrecikleri sağlık açısından çok tehlikeli saçmaktadır. PM10, akciğerdeki alveollere kadar ulaşıp, kanın içinde bulunana karbondioksitin oksijene dönüşmesini yavaşlattığından dolayı canlıda nefes darlığında neden olmaktadır.Bu durum kalp hastalıklarına da neden olabilmektedir” dedi.
BU PROJE KIRSALDAKİ HAYVANLARIN NESLİNİ TÜKETİR
Yapılması planlana projenin kırsal meralarında yaşayan canlıların soyunu tehlikeye atacağını ifade eden Eren; “Geçmiş yıllarda yapılan gözlemler sonucunda atmosferde bulunan toz emisyonları hayvanların ölümlerine neden olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca toz emisyonlarının çökelmesiyle bitki türlerinde azaltma meydana getirirken hayvanların besin zincirlerini etkileyerek hayvanlarda açlıktan kaynaklı ölümlerin artışı belirlenmiştir. Bu Proje Tanıtım Dosyasın ‘da proje alanında yaşayan her türden canlıya olabilecek zararlar konusunda bir çalışmaya rastlanmamıştır.
Ayrıca Proje sahasının omurgalı (memeliler, sürüngenler, ikiyaşamlılar) faunası değerlendirilirken proje alanın yaklaşık 5 km yakın çevresinde yaşayan hayvanlar değerlendirmeye katılmıştır.Uluslararası Korunma Statülerine göre;Sakallı yarasa,yer sincabı,yer yedi uyuru,kör fare,kazık sıçanı,Trakya tosbağası,benekli kurbağa,sarı yılan,çayır kertenkelesi vahşi yaşamda soyu tükenme tehlikesi büyük olan türlerdir ve koruma altına almak devletin görevidir”diye ifade etti.
ÇED SÜRECİ SONLANDIRILMALI
Danıştay içtihatlarına uygun olarak projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ettiklerini ifade eden Eren; “ T.C. Anayasası’nın 56. Maddesine göre ‘’Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek,çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların görevidir.’’ ve 63. Maddesi’nden hareketle; Çevre Kanunu’nun 3/a maddesi gereği yaşadıkları çevrelerinin, köylerinin, tarlalarının, topraklarının, sularının, bir bütün olarak ekosistemin kirletilmesinin önüne geçmek,insan sağlığı ve sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına istinaden Bakanlığınızın söz konusu projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ediyoruz.Trakya’da toprağın üstü, altından değerlidir” dedi.
TCDD Genel Müdürlüğü Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden Kapıkule Çerkezköy Demiryolu Yapım Projesi kapsamında kullanılmak üzere, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü’ne 1500 metre uzaklıkta, sınır kapısına giden karayoluna 400 metre uzağında, 24,0973 hektarlık kısmında “Granit Ocağı” işletmesinin yapılmasına karşı çıkan Edirne Çevre Gönüllüleri Dernek Başkanı Ayten Eren, halk sağlığı yok sayılarak, maliyet yararına öncelik verilen projenin ÇED sürenin bir an önce sonlandırılmasını talep ediyoruz dedi.
Trakya’da toprağının üstü, altından değerlidir bu projenin yapılmasına izin vermeyeceğiz diyen Eren; Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü sınırları içerisinde planlanan patlatmalı açık ocak işletmesi için seçilen alan doğa yararı ve yerelde yaşayan halkın sağlığı yerine maliyet yararını öncelediği için, yaşadıkları çevrelerinin, köylerinin, tarlalarının, topraklarının, sularının, bir bütün olarak ekosistemin kirletilmesinin önüne geçmek, insan sağlığı ve sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına istinaden Bakanlığın söz konusu projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ediyoruz. Trakya’da toprağın üstü, altından değerlidir” dedi.
Lalapaşa ilçesi Hamzabeyli köyüne yakınına yapılması planlanan Granit ocağı ile ilgili köylülerle görüştüklerini basın açıklaması yaparak açıklayan Edirne Çevre Gönüllüleri Dernek Başkanı Ayten Eren; “Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden Çerkezköy-Kapıkule Demiryolu Yapım Projesi kapsamında kullanılmak üzere, Edirne İli, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü’ne 1500 metre uzaklıkta,sınır kapısına giden karayoluna 400 metre uzağında, 24,0973 hektarlık kısmında “Granit Ocağı” işletmesinin yapılması planlanmaktadır.PT Dosyasını incelediğimizde eksik ve yanlış konuları saptayarak itirazlarımızı Edirne Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne Sivil Toplum Örgütleri ve bireysel itirazlar vererek yaptık. Edirne Çevre Gönüllü Derneği ve Edirne Milletvekilimiz Okan Gaytancıoğlu ile birlikte granit ocağının yapılmak istendiği Tuğlalık ve Hamzabeyli Köy Meralarını incelemek ve köy halkı ile görüşerek itiraz nedenlerini konuştuk”dedi.
GRANİT OCAĞI DOĞANIN EKOSİSTEMİNİ OLUMSUZ ETKİLEYECEK
Granit ocağından çıkacak olan toz tarın arazileri yanı sıra canlıların da soyunun tükenmesine yol açacağını ifade eden Eren; “Söz konusu granit ocağında,madenlere ulaşmak için 40.965 ton bitkisel toprağın kazınacağı beyan edilmiştir.Doğal çevre yapısını bozan ana etkenlerden birisi ana kayanın açığa çıkarılması için yapılan dekapaj işlemleridir. Dekapaj işleminde doğrudan arazi topografyası hedef alınmaktadır.Arazi üzerindeki ağaçlar,canlı yaşam,ve iki derenin yok olma tehlikesi ve yakınında bulunan tarım arazileri işletme sırasında oluşan toz, erozyon, hafriyat atıklarının düzensiz yığılmasından olumsuz olarak etkilenecektir.
Toprağın üst tabakası insanların ve diğer canlıların beslenmesinde temel kaynak teşkil etmektedir. Bir gram toprağın içerisinde milyonlarca canlı bulunmakta ve ekosistemin devamı için bunların hepsinin ayrı önemi bulunmaktadır. Toprağın verimliliğini sağlayan ve humusça zengin olan toprağın 10 cm'lik üst tabakasıdır. Toprak, bitki örtüsünün beslendiği kaynakların ana deposudur. 1 cm toprak ortalama olarak 1000 yılda oluşur. Bu evrensel gerçekten hareketle, tarımsal toprakların en değerli kısmı, depolanarak, içindeki canlı yaşamla birlikte geri dönüşsüz biçimde heba edilemez. Bu işlemde kamu ve çevre yararı değil maliyet yararı gözetilmiştir” dedi.
AÇIK MADEN OCAKLARI PATLATMALARI YER ALTI SULARINI YOK ETMEKTEDİR
Yer altı su kaynaklarının da olumsuz etkileneceğinin altını çizen Eren; “Bilim insanlarınca hazırlanan raporlara göre; Türkiye genelinde sayıları on binlerle ifade edilen açık taş ocağı işletmeciliği, deprem etkisi yaratan patlatmalarla yeraltı sularını yok ederken, çıkardığı toz ile döllenmeyi önleyerek meyve ağaçlarını verimsizleşmesine, balıkların ölümüne neden oluyor. Taş ocaklarının orman ve su üretim alanlarıyla yerleşim yerlerinin uzağında ve ağaçlandırılamayacak kayalık arazilerde açılması gerektiği açıktır” diye ifade etti.
PROJE YERİ YANLIŞTIR
Projenin yapılacağı yerin yerleşim alanlarına yakın olması yanlış bir seçim olduğunu kaydeden Eren; “Proje alanı için seçilen insan yerleşimlerine,tarım arazilerine yakın,mera arazisinin üzerine kurulacak bu açık patlatmalı maden ocağının yeri yanlıştır. Söz konusu TCDD Genel Müdürlüğü Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından yapımı devam eden ,Edirne İli, Lalapaşa İlçesi, Hamzabeyli Köyü sınırları içerisinde planlanan patlatmalı açık ocak işletmesi için seçilen alan doğa yararı ve yerelde yaşayan halkın sağlığı yerine maliyet yararını öncelediği için, Anayasa’nın 56. maddesi,sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına zarar verecek, doğal yaşamı ortadan kaldıracak, tüm bölgeyi etkileyecek,kamu yararına aykırı olan bu Proje Tanıtım Dosyası iptal edilmelidir.
Büyük bir kısmı,Hamzabeyli köyü merasına kurulacak olan patlatmalı açık granit ocağının her tarafında tarım alanları ve ağaçlık alanlar yer almakta olup, iki küçük derede bulunmaktadır.Bu bölgedeki ağaçlar,bitki faunası ve diğer canlı türleri PTD’na hatalı ve eksik yazılmıştır.Ulusal olarak koruma altında olan Verbascum bugulifolium Lam. nesli tehlike altında olan ve IUCN kriterlerine göre EN kategorisinde yer alan bir türdür. Ayrıca bu türün korunması amacıyla, Kırklareli Doğa ve Milli Parklar Şube Müdürlüğü tarafından tür koruma eylem planı hazırlanmıştır.Bu nedenlerle alanın florası yeniden değerlendirilmeli ve endemik,nadir türler belirlenerek gerekli koruma önlemleri alınmalıdır”şeklinde kaydetti.
HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN ÇOK TEHLİKELİDİR
Eren; “Açık maden ocaklarında işlemler sonucunda çökelerek hava olayları veya araçların hareket etmesiyle tekrardan çökeldiği yerden havada askıda kalmasına neden olan kaynaktır. Havada askı da halde bulunan toz zerreciklerinin fiziksel ve kimyasal özellikleri canlı sağlığı yönünden çok önemlidir. Canlı sağlığı açısından ağır metaller oldukça zehirlidir. Kanser yapıcı organik kimyasal maddeler içeren toz zerrecikleri sağlık açısından çok tehlikeli saçmaktadır. PM10, akciğerdeki alveollere kadar ulaşıp, kanın içinde bulunana karbondioksitin oksijene dönüşmesini yavaşlattığından dolayı canlıda nefes darlığında neden olmaktadır.Bu durum kalp hastalıklarına da neden olabilmektedir” dedi.
BU PROJE KIRSALDAKİ HAYVANLARIN NESLİNİ TÜKETİR
Yapılması planlana projenin kırsal meralarında yaşayan canlıların soyunu tehlikeye atacağını ifade eden Eren; “Geçmiş yıllarda yapılan gözlemler sonucunda atmosferde bulunan toz emisyonları hayvanların ölümlerine neden olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca toz emisyonlarının çökelmesiyle bitki türlerinde azaltma meydana getirirken hayvanların besin zincirlerini etkileyerek hayvanlarda açlıktan kaynaklı ölümlerin artışı belirlenmiştir. Bu Proje Tanıtım Dosyasın ‘da proje alanında yaşayan her türden canlıya olabilecek zararlar konusunda bir çalışmaya rastlanmamıştır.
Ayrıca Proje sahasının omurgalı (memeliler, sürüngenler, ikiyaşamlılar) faunası değerlendirilirken proje alanın yaklaşık 5 km yakın çevresinde yaşayan hayvanlar değerlendirmeye katılmıştır.Uluslararası Korunma Statülerine göre;Sakallı yarasa,yer sincabı,yer yedi uyuru,kör fare,kazık sıçanı,Trakya tosbağası,benekli kurbağa,sarı yılan,çayır kertenkelesi vahşi yaşamda soyu tükenme tehlikesi büyük olan türlerdir ve koruma altına almak devletin görevidir”diye ifade etti.
ÇED SÜRECİ SONLANDIRILMALI
Danıştay içtihatlarına uygun olarak projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ettiklerini ifade eden Eren; “ T.C. Anayasası’nın 56. Maddesine göre ‘’Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek,çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların görevidir.’’ ve 63. Maddesi’nden hareketle; Çevre Kanunu’nun 3/a maddesi gereği yaşadıkları çevrelerinin, köylerinin, tarlalarının, topraklarının, sularının, bir bütün olarak ekosistemin kirletilmesinin önüne geçmek,insan sağlığı ve sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına istinaden Bakanlığınızın söz konusu projenin ÇED sürecinin sonlandırılmasını talep ediyoruz.Trakya’da toprağın üstü, altından değerlidir” dedi.
